Andere oorzaken
Inhoudsopgave
Andere oorzaken
Spina Bifida
Hidradenitis suppurativa
Een ongeval, misbruik of complicatie
Onverwachts en onvoorbereid
Endometriose
Na zwangerschap
Cystic Fibrosis
Multiple sclerose (MS)
Dwarslaesie
Syndroom van Ehlers-Danlos
Alle pagina's

 

 

Andere oorzaken van een stoma

Er zijn heel veel verschillende oorzaken waarom er wordt besloten om bij iemand een stoma aan te leggen. Op deze pagina's oorzaken verzameld waarbij de oorzaak niet specifiek in het gebied van de spijsvertering of urinewegen ligt.

 

 


 

Spina Bifida

Spina Bifida betekent letterlijk: gespleten wervelkolom. Het wordt in de volksmond ook wel "open ruggetje" genoemd. Het is een aanlegstoornis van de onderdelen van de rug die in een normale situatie samengroeien. Het gaat hier om het ruggenmerg, de vliezen rond het ruggenmerg, de wervels en de huid. Het is een aangeboren afwijking (neuraalbuisdefect) en ontstaat in de eerste 4 weken van de zwangerschap. Bij Spina Bifida sluiten de ruggenwervels en -spieren niet goed rondom het ruggenmerg. Er zijn twee vormen te onderscheiden: Spina Bifida Occulta (verborgen open rug) en Spina Bifida Aperta (open rug). Hoewel het gaat om dezelfde afwijking, zien beide vormen er aan de buitenkant verschillend uit. We spreken van Spina Bifida occulta, wanneer het neuraalbuisdefect nog met huid bedekt is. Spina Bifida aperta is meteen na de geboorte zichtbaar: de rug is daadwerkelijk open en er zit een soort wond.

 

Oorzaak

Er is niet veel bekend over de oorzaak van Spina Bifida. Wel is bekend dat zowel erfelijkheids-, voedings- als omgevingsfactoren een rol kunnen spelen. Spina Bifida komt in Nederland bij ongeveer 4,5 op de 10.000 pasgeborenen voor. Bij het voorkomen van spina bifida in de familie, is de kans op het krijgen van een kind met deze aandoening ongeveer 10 keer groter. Er zijn verschillende lichamelijk gevolgen van Spina Bifida, in min of meer ernstige mate, afhankelijk van de plaats, grootte en ernst van de Spina Bifida.

 

Ruggenmerg

Het ruggenmerg is als het ware een telefoonkabel die boodschappen doorgeeft tussen de hersenen en de verschillende lichaamsdelen. Wanneer deze beschadigd is, kunnen er problemen ontstaan doordat boodschappen niet of onvolledig worden doorgegeven, Zoals: verlammingen aan voet-, been- en heupspieren. De sluitspieren die de uitgang van de blaas en de endeldarm beheersen, kunnen geheel of gedeeltelijk verlamd zijn. Er zijn vaak afwijkingen aan de blaas waardoor beschadiging aan de nieren kan ontstaan. De afvoer van het vocht dat om de hersenen en het ruggenmerg heen stroomt, kan verstoord zijn. Er ontstaat dan een waterhoofd (hydrocephalus).

 


 

Hidradenitis suppurativa

Hidradenitis suppurativa (H.S., ook wel acne inversa, acne ectopica of ziekte van Verneuil genoemd) is een chronische (steeds op dezelfde plaats terugkerende) ontsteking van de haarzakjes en talgklieren. Hidradenitis komt uit het Latijn en betekent letterlijk zweetklierontsteking; hidros: zweet, adeno: klier, -itis: ontsteking. H.S. komt het meest voor in de oksels, de schaamstreek en onder borsten, maar kan ook op andere plekken voorkomen.

 

Talgklier raakt verstopt

De talgklieren raken verstopt, zwellen op (er vormt zich een cyste, een met vocht gevulde holte) en kunnen ontstoken raken. Het lijkt op een soort steenpuist. Als zo'n talgklier knapt komt de inhoud, bestaande uit zweet en bacteriën, in het onderhuidse vet terecht en veroorzaakt een ontstekingsreactie. Er kunnen grote en pijnlijke met pus gevulde abcessen ontstaan, die op een gegeven moment doorbreken naar buiten. Soms zoekt de pus een uitweg via andere wegen dan de oorspronkelijke afvoergang en ontstaan gangen en tunnels (fistels) onder de huid, die soms centimeters verder weer naar de oppervlakte komen.

Oorzaak niet bekend

De oorzaak is niet precies bekend. De aandoening komt voor bij circa 1% van de bevolking. De leeftijd waarop de aandoening begint kan variëren van kinderleeftijd tot middelbare leeftijd met een gemiddelde tussen de 21 tot 23 jaar (dus na de puberteit, dan zijn de zgn. apocriene zweetklieren volledig ontwikkeld). Het komt 2 tot 5 keer zo vaak voor bij vrouwen als bij mannen. Erfelijke aanleg speelt een rol, zo ook hormonale invloeden. Er lijkt een relatie te zijn met auto-immuunziekten als de ziekte van Crohn, vormen van reuma, LE (Lupus Erythematosus), schildklierproblemen en diabetes. Hidradenitis suppurativa is moeilijk te behandelen. Chronisch ontstoken gebieden kunnen chirurgisch worden behandeld.

 

 



 

 

Ongeval, misbruik of complicatie

Ook door een ongeval, door misbruik of een complicatie kan het zijn dat er een stoma moet worden aangelegd. De darm of blaas kan zodanig zijn beschadigd dat de urine of ontlasting het lichaam niet meer via de natuurlijke weg kan verlaten. Soms is dit tijdelijk, maar ook kan dit, als de beschadiging dermate ernstig is, definitief zijn.

 

 


 

 

 

 

 

 

Onverwachts en onvoorbereid

Ook kan er onverwachts en onvoorbereid een stoma worden aangelegd, en word je wakker met een zakje op je buik.

 

 

 

 

 

 



 

Endometriose

Endometriose is een goedaardige chronische ziekte die alleen bij vrouwen in de vruchtbare levensfase voorkomt. Het weefsel dat normaal de binnenkant van de baarmoeder (uterus) bekleedt (=endometrium), groeit bij endometriose ook op plaatsen buiten de baarmoeder. Het kan zich hechten aan andere organen in de buikholte, zoals de buitenkant van de baarmoeder, de eileiders, maar ook de blaas en de darmen. Ook kan de afwijking een enkele keer ontstaan in een litteken na een buikoperatie. En in zeer zeldzame gevallen buiten de buikholte, zoals in de navel, neus, oog of in de longen.

 

Hormonen

Elke maand weer bouwen hormonen het baarmoederslijmvlies op ter voorbereiding op een eventuele zwangerschap. Wordt er binnen ongeveer 28 dagen niets bevrucht, dan krijgt de baarmoeder het seintje om de bovenste laag van het baarmoederslijmvlies af te stoten. Dit is de menstruatie. Het baarmoederslijmvlies dat zich buiten de baarmoeder bevindt - de endometriose - is identiek aan wat in de baarmoeder zit: het gaat dus meedoen met de maandelijkse cyclus. Zo ontstaan kleine bloedingen in de buikholte. Dit bloed kan niet, zoals het menstruatiebloed, via de normale weg (vagina) naar buiten, en komt terecht op het oppervlak van de omliggende organen en weefsels. Dit veroorzaakt irritatie, wat kan leiden tot ontstekingen, littekenvorming en soms tot ontwikkeling van verklevingen (adhesies) tussen organen.

 

Ook in eierstokken

Endometriose kan ook in de eierstokken voorkomen. Het bloed dat tijdens de menstruatie uit het verdwaalde baarmoederslijmvlies vrijkomt, hoopt zich dan in de eierstokken op. Zo ontstaan holten (cysten) die steeds groter kunnen groeien en zijn gevuld met bloed. Omdat oud bloed op chocolade lijkt, spreekt men in de volksmond ook wel van 'chocolade-cysten'. De medische term hiervoor is endometriomen.

 

Erfelijkheid speelt een rol

Hoewel men inmiddels weet wat endometriose is, weet men nog steeds niet hoe het wordt veroorzaakt. Ook is niet duidelijk waarom de endometriose bij de ene vrouw nauwelijks of geen klachten geeft, en het bij de ander tot ernstige proporties uitgroeit. Wel speelt erfelijkheid een rol.

 

Tweede meest voorkomende gynaecologische ziekte

Endometriose is de tweede meest voorkomende gynaecologische ziekte (verband houdend met het vrouwelijke voortplantingssysteem) en men denkt dat het ongeveer 7 tot 10% van de vrouwen betreft tijdens de jaren waarin zij menstrueren. Wereldwijd hebben er zo'n 80 miljoen vrouwen last van. Ook is het één van de meest voorkomende oorzaken van onvruchtbaarheid bij vrouwen boven de 25 jaar en aangetoond is dat 35 tot 40% van de vrouwen die geen kinderen kunnen krijgen een bepaald stadium van endometriose heeft.

 

 


 

 

Bevalling

Door complicaties tijdens een bevalling kunnen er klachten ontstaan met de ontlasting en/of urine. Heel soms moet er uiteindelijk, vaak na een lange zoektocht van oplossingen, een stoma worden aangelegd. Bijvoorbeeld bij ernstige obstipatie door verzakking, of ontlastingsincontinentie bij een niet werkende kringspier.

 

 


 

Cystic Fibrosis

Cystic Fibrosis (CF, taaislijmziekte, mucoviscidose) is een ernstige erfelijke aangeboren aandoening die (vooralsnog) niet te genezen is. CF is blijvend, waarbij tijdens het verloop van de ziekte de klachten over het algemeen steeds ernstiger worden. Wat helaas meestal tot een beperkte levensverwachting leidt (de gemiddelde levensverwachting is momenteel ongeveer 35 tot 40 jaar). Naar schatting lijden er in Nederland 1300 mensen aan deze ziekte, waarvan 600 volwassenen. Eén op de 3600 zwangerschappen in Nederland leidt tot een kind met Cystic Fibrosis. Wereldwijd zijn er meer dan 50.000 mensen met CF. Dit lijkt allemaal weinig, maar het is daarmee één van de meest voorkomende erfelijke aandoeningen onder het blanke ras. Vooral de longen zorgen bij de meeste patiënten voor ernstige problemen.

 

Aanmaak van slijm

Bij Cystic Fibrosis is er iets mis bij de aanmaak van slijm. Bij CF wordt er in verschillende delen van het lichaam slijm afgescheiden dat dik en taai is, in plaats van waterig en dun. CF wordt daarom ook wel 'taaislijmziekte' genoemd. Dit slijm hoopt zich op en geeft met name in de luchtwegen en in de spijsverteringsorganen (alvleesklier, darm en lever) problemen. In de luchtwegen kan het taaie slijm (sputum)niet goed worden afgevoerd en veroorzaakt het verstoppingen, wat gevolgd kan worden door luchtweginfecties.

 

Latere fase

In een latere fase wordt het longweefsel aangetast en vermindert de werking van de longen. Van de spijsverteringsorganen raken vooral de afvoerkanaaltjes van de alvleesklier door het slijm verstopt. Ook het slijm in de darmen is taai, waardoor er daar verstoppingen en andere klachten kunnen ontstaan.

 

 

 


 

Multiple sclerose

Multiple sclerose is een chronische ziekte met een grillig, onvoorspelbaar verloop. In Nederland zijn er ongeveer 16.000 mensen met MS en ieder jaar komen daar rond de 350 nieuwe mensen bij. Het is de meest voorkomende neurologische aandoening onder jongvolwassenen. De eerste ziekteverschijnselen treden meestal op tussen de 20 en 40 jaar. Mensen jonger dan 12 en ouder dan 55 jaar horen zelden de diagnose MS. Bij vrouwen ontstaat MS op jongere leeftijd dan bij mannen en bovendien komt MS bij vrouwen twee- tot driemaal vaker voor dan bij mannen. Er is nog geen verklaring voor deze verschillen. Net als de oorzaak niet bekend is, de wetenschap gaat er van uit dat MS ontstaat door een combinatie van factoren.

 

Aandoening van het centrale zenuwstelsel

Het is een aandoening van het centrale zenuwstelsel, de hersenen en het ruggenmerg. Multiple betekent: veelvuldig. Sclerosis betekent: littekens/verharding. Bij MS ontstaan ontstekingen en beschadigingen in hersenen en ruggenmerg waardoor het centrale zenuwstelsel bepaalde signalen niet goed meer kan verwerken, doordat de isolatielaag (de myeline) rondom de zenuwbanen is aangetast. Een aantal lichaamsfuncties kan hierdoor niet meer of niet meer optimaal werken.

 

Oorzaak

Oorzaak is een fout in het immuunsysteem (afweersysteem). Het is geen spierziekte maar een neurologische aandoening. De klachten zijn afhankelijk van de plaats in het zenuwstelsel waar de ontsteking toeslaat, en daardoor heel verschillend per persoon. Bij mensen met MS hebben de blaas en darmen ook last van de verminderde doorgifte van zenuwimpulsen. Hierdoor kan het zijn dat de sluitspieren van de blaas en endeldarm wel of niet strakker gaan staan als vulling van urine of ontlasting plaatsvindt. Ook kan het zijn dat de blaas en darmen niet of slecht reageren op het signaal dat er ontlast moet worden, er kan dan urine achterblijven in de blaas of verstopping ontstaan in de darmen. Deze klachten kunnen zo belemmerend worden, dat in sommige gevallen een stoma wordt overwogen.

Mede gebruik gemaakt van het Coloplast Care Nieuws

 


 

Dwarslaesie

Een dwarslaesie, in het dagelijks taalgebruik ook wel 'gebroken nek' of 'gebroken rug' genoemd, betekent letterlijk ‘dwars-letsel'. Bij een dwarslaesie is het ruggenmerg beschadigd geraakt. Laesie betekent ‘beschadiging’. Een wervel kan gebroken zijn of verschoven waardoor de zenuwbaan onderbroken wordt. De zenuwen kunnen dan hun prikkels niet verder naar beneden door de wervelkolom doorgeven. Een dwarslaesie hoeft niet te betekenen dat het ruggenmerg geheel is doorgesneden. Ook kleinere beschadigingen van het ruggenmerg kunnen er voor zorgen dat boodschappen niet meer goed kunnen worden doorgegeven. Hierdoor kunnen de hersenen niet meer optimaal met de rest van het lichaam communiceren, waardoor er stoornissen ontstaan in motoriek (beweging) of gevoel.

 

Hoog en laag

Door deze beschadiging raak je vanaf de plaats van de beschadiging naar beneden toe geheel of gedeeltelijk verlamd. Bij een hoge dwarslaesie zit de beschadiging bijvoorbeeld in de nek, bij een lage dwarslaesie onder in de rug. Je verliest de controle over een deel van het lichaam. In dat deel van het lichaam verdwijnt ook geheel of gedeeltelijk het gevoel. Vaak gaat de beheersing van de blaas- en darmspieren verloren, waardoor je incontinent wordt. Veel mensen krijgen last van urineweginfecties (27%). Ook pijnklachten (61%), spasmen (69%) en decubitus (doorliggen) (14%) zijn vaak voorkomende problemen. Bij een 'hoge' dwarslaesie waarbij zowel armen als benen verlamd zijn, spreekt men van een tetraplegie (van het Griekse tetra wat vier betekend, vier ledematen). Bij een laesie eronder, waarbij alleen de benen verlamd zijn, van een paraplegie.

 

Compleet of incompleet

Hoe hoger de dwarslaesie, hoe groter de beperkingen. Een dwarslaesie kan compleet of incompleet zijn. Bij een incomplete dwarslaesie is gevoel onder de laesie op sommige plaatsen in het lichaam aanwezig, terwijl bij een complete dwarslaesie het gevoel geheel verdwenen is. De precieze locatie wordt aangegeven met een letter/cijfercombinatie die staat voor de wervel waar de onderbreking zit. De eerste tijd na het ontstaan van de dwarslaesie is er sprake van een ‘spinale shockfase’, als reactie van het lichaam op de ingrijpende gebeurtenissen. Er kunnen dan tijdelijk functies uitvallen, die later weer terugkeren. Soms herstellen functies zich dus voor een deel, maar het overblijvende functieverlies is definitief.

 

Vaak plotseling

In Nederland hebben ongeveer 5000 mensen een dwarslaesie en komen er per jaar ongeveer 400 tot 500 dwarslaesies bij, waarvan ongeveer 60% een hoge dwarslaesie heeft. Er zijn twee keer zoveel mannen als vrouwen met een dwarslaesie, en de leeftijd is gemiddeld 39 jaar. Vaak ontstaat een dwarslaesie plotseling, je wordt er niet mee geboren. Het gebeurd bijvoorbeeld door een verkeersongeluk (35%), of tijdens het sporten (15%, vooral voetbal of duiken in ondiep water), val van grote hoogte (9%) of een bedrijfsongeval (13%).

 

Ruggenmergletsel

De wervelkolom kan dan breken of verbrijzelen, waarbij delen van de wervelkolom in of tegen het ruggenmerg terechtkomen. Ruggenmergletsel als gevolg van een ongeluk wordt doorgaans “trauma” of “traumatisch” genoemd, het letsel is een “traumatische laesie” van de wervelkolom. Een laesie kan verder ontstaan door schot- of steekwonden of door een beschadiging bij een operatie. Schade aan het ruggenmerg kan echter ook geleidelijk ontstaan - door een ziekte van de wervelkolom en/of het ruggenmerg (18%), bijvoorbeeld multiple sclerose, een virusinfectie, bloeding, ontsteking, een hernia of een tumor.

 

Cauda equina syndroom

Cauda equina syndroom (CES) is een vrij zeldzame neurologische aandoening waarbij er vrijwel altijd sprake is van een partiële dwarslaesie. Cauda equina is Latijn voor 'paardenstaart', welke naam heel logisch is: CES is genoemd naar de bundel van de wortels van alle ruggenmergzenuwen onder de eerste lendenwervel, deze zenuwwortels waaieren uit als een paardenstaart. Als deze zenuwen bekneld raken, kunnen allerlei klachten (uitvalverschijnselen) optreden. De oorzaken kunnen bijvoorbeeld een hernia zijn, wervelfractuur, tumor, bestraling of ontsteking etc. Een van de gevolgen kan zijn dat je problemen met de blaas (urine-incontinentie, moeilijk kunnen plassen) of darmen (fecale incontinentie door slechte kringspierspanning, verstopping door trage darmwerking) krijgt.

 


 

Het Syndroom van Ehlers-Danlos (EDS)

EDS is een zeldzame chronische en erfelijke bindweefselaandoening. Het belangrijkste kenmerk van dit syndroom is een stoornis in de aanleg van het bindweefsel (het steunweefsel in alle delen van het lichaam zoals de huid, spieren en gewrichtsbanden) waardoor dit te rekbaar en meegevend is. Het Ehlers Danlos syndroom is genoemd naar de Deen Ehlers en de Fransman Danlos die onafhankelijk van elkaar dit ziektebeeld hebben beschreven in het begin van de 20e eeuw.

 

Meerdere vormen

Er zijn inmiddels al meerdere vormen van dit syndroom bekend. Ze worden onderscheiden op grond van het patroon van overerving (doorgeven van biologisch erfelijke eigenschappen), de plaats waar de klachten in het lichaam voorkomen en de ernst van de symptomen. EDS komt voor bij zowel mannen als vrouwen, ongeacht ras of etniciteit. De precieze aantallen waarin EDS voorkomt is onbekend, de cijfers variëren van 1 op 150.000 tot zelfs 1 op 10.000.

 

De kenmerken

Het syndroom van Ehlers-Danlos kent een aantal verschillende kenmerken. Het meest op de voorgrond treden de duidelijke overrekbaarheid van de huid en de hypermobiliteit van de gewrichten. Ook veert de huid, fluweelachtig en broos, na het uitrekken weer geheel in de oorspronkelijke positie terug. De huid is hyperelastisch. Blauwe plekken en littekens, scoliose, platvoet, broze bloedvaten en inwendige organen. Een aantal van de kenmerken die kunnen voorkomen, dit ligt ook aan welk type van het syndroom je hebt.

 

Oorzaak

Wetenschappelijk onderzoek heeft aangetoond dat de genetische afwijking die aan de basis ligt van de aandoening vrijwel steeds uniek is per familie of zelfs per persoon. De oorzaak van dit syndroom is meestal een afwijking in het collageen. Collageen is het eiwitbestanddeel van bindweefsel en kraakbeen en wordt door bindweefselcellen aangemaakt. Dit afwijkende collageen maakt vervolgens onderdeel uit van het bindweefsel en zorgt er voor dat dit bindweefsel een abnormale samenstelling heeft.

 

Laatst aangepast op maandag 31 oktober 2016 16:08
 
Terug naar boven

twitter

Linkedinfacebook

Youtubeemail