Ook met een darmstoma kun je nog te maken krijgen met slijmverlies of zelfs lekkage uit de anus, als de endeldarm (of een deel ervan) is blijven zitten. Dat kan best verwarrend of beangstigend zijn, zeker als je hier vooraf niets over hebt gehoord. Toch komt het regelmatig voor – en gelukkig is het meestal onschuldig. Wel kan het in het dagelijks leven vervelend zijn.
In dit artikel lees je waarom dit gebeurt, wat mogelijke oorzaken zijn en wat je eraan kunt doen. Ook delen we tips en hulpmiddelen die je met je arts of stomaverpleegkundige kunt bespreken.
Waarom verlies ik slijm uit mijn anus?
Na het aanleggen van een stoma blijft het stukje dikke darm of endeldarm dat is blijven zitten, slijm produceren. Dat slijm heeft normaal gesproken een functie als glijmiddel voor de ontlasting. Maar als er geen ontlasting meer langs komt, kan het slijm zich ophopen. Daardoor wordt het dikker en soms bruin‑ of grijskleurig. Bij anderen is het juist helder of gelig.
Sommige mensen voelen hierdoor aandrang, terwijl anderen merken dat er spontaan wat slijm lekt. Hoe vaak en hoeveel slijm je verliest, verschilt sterk per persoon. De één heeft af en toe wat slijm op het toilet, een ander meerdere keren per dag.
Ook al ziet het slijm er soms heftig uit of ruikt het onaangenaam, meestal is het volkomen onschuldig. Het wordt alleen niet altijd benoemd bij de voorlichting voor de operatie, terwijl veel stomadragers hier later toch mee te maken krijgen.
Twijfel je, of maak je je zorgen? Neem dan altijd contact op met je arts of stomaverpleegkundige. Heb je er echt klachten van? Lees dan hieronder wat je eraan kunt doen.
Wat kun je zelf doen?
Er zijn gelukkig verschillende manieren om het slijmverlies te verminderen of beter onder controle te krijgen. Welke aanpak geschikt is, hangt af van de oorzaak (bijvoorbeeld alleen slijm of ook een fistel of ontsteking), hoe veel last je ervan hebt en je medische situatie. Overleg dit altijd met je arts of stomaverpleegkundige.
Mogelijke oplossingen zijn:
- Het spoelen van de endeldarm - Doe dit alleen in overleg met je arts of stomaverpleegkundige. Spoelen is bedoeld om opgehoopt slijm te verwijderen, niet om dagelijks zelf mee aan de slag te gaan zonder begeleiding.
- Speciale medicatie in zetpilvorm - Sommige zetpillen helpen om slijm vloeibaarder te maken, waardoor het makkelijker wordt afgevoerd. Je arts kan beoordelen of dit zinvol is in jouw situatie.
- Anaaltampons (anal plugs) - Deze kunnen helpen om ongewild slijmverlies tegen te houden. Lees hieronder verder voor meer uitleg over hoe ze werken en wanneer ze geschikt zijn.
Wat zijn anaaltampons (anal plugs)?
De anaaltampon kan een goede oplossing zijn voor volwassenen en kinderen vanaf 4 jaar, die last hebben van ongewild ontlastings- of slijmverlies. Het is een tampon dat wordt ingebracht in de anus en deze zodanig afsluit, dat er geen ontlasting of slijm meer langs kan. Het is niet bedoeld voor het tegenhouden van diarree of plotselinge, heel dunne ontlasting. Je kunt de tampon vergelijken met een soort zetpil van schuimstof, alleen dan met een touwtje eraan dat eventueel op de bil kan worden vastgeplakt.
Anaaltampons zijn niet voor iedereen geschikt. Bij ernstige aambeien, actieve ontsteking rond de anus, recente operatie in dit gebied of veel pijn is het belangrijk eerst met de arts of stomaverpleegkundige te overleggen.
Hoe gebruik je de tampons?
Je kunt beginnen met een startset met verschillende maten om samen met je stomaverpleegkundige te kijken welke het beste afsluit. Na het inbrengen lost het beschermlaagje door warmte en vocht op, waardoor de tampon zich iets uitzet en voor een goede afsluiting zorgt. Bouw de draagtijd rustig op (bijvoorbeeld eerst 1–2 uur) en gebruik een tampon maximaal 8 uur achter elkaar.(Merk: Curion)
